Hüquqi şəxslərin mənfəət vergisi vergi daxilolmalarında təxminən 25%-lik payla əlavə dəyər vergisindən (ƏDV) sonra 2-ci yeri tutur. Halbuki, vaxtilə 35%-liok payla 1-ci yerdə idi.

Bu barədə hüquqşünas Əkrəm Həsənov bildirib.

“Ola bilər ki, bu ilin nəticələri üzrə göstərici daha da aşağı olsun (proqnoza görə 2,179 milyard manat yığılmalıdır). Səbəb nağdlaşdırma üzrə 1% dərəcəsi ilə tutulan sadələşdirilmiş vergidir” – deyə o, qeyd edib.

Hüquqşünasın sözlərinə görə, Vergi Məcəlləsinin 219.5-ci maddəsinə əsasən sadələşdirilmiş vergini ödəyən hüquqi şəxs mənfəət vergisinin ödəyicisi deyil: “Deməli, hüquqi şəxs mənfəətinin bank hesabından nağd çıxarılan hissəsi üzrə 1%z sadələşdirilmiş vergi ödənilirsə, həmin məbləğ üzrə artıq 20% dərəcəli mənfəət vergisi ödənilməməlidir. Təbii ki, 19% vergi qənaəti məqsədi ilə istənilən hüquqi şəxs sözügedən addımı ata bilər və bu da tam qanuni olacaq, nəticədə dövlət büdcəsi xeyli gəlirdən məhrum ola bilər.

Məsələn, tutaq ki, hüquqi şəxsin 150 min manat mənfəəti var. O, adi qaydada 30 min manat (20%) mənfəət vergisi ödəməlidir. Amma 100 min manat nağdlaşdırılıb və buna görə 1% dərəcəsi ilə 1 000 manat sadələşdirilmiş vergi ödənilib. Deməli, həmin 100 min manat üzrə mənfəət vergisi ödənilməyəcək, yalnız 50 min manat üzrə 10 min manat ödəniləcək. Nəticədə dövlət büdcəsi 30 min manat əvəzinə cəmi 11 min manat qazanmış olacaq. Təbii ki, hüquqi şəxs mənfəətinin hamısını da nağdlaşdıra bilər və bu halda mənfəət vergisi heç ödənilməyəcək. Gətirdiyim misal üzrə 150 min manatın hamısı nağdlaşdırılsa, cəmi 1 500 manat sadələşdirilmiş vergi ödəniləcək. Başqa sözlə, büdcə 30 min manat əvəzinə cəmi 1 500 manat qazanmış olacaq. Bütün bunlar nağdlaşdırma üzrə 1% dərəcəsi ilə tutulan sadələşdirilmiş verginin hüquqi qanunsuzluğu və məntiqi absurdluğu ilə yanaşı, iqtisadi cəhətdən nə qədər əsassız və zərərli olduğunu bir daha göstərir. Bu barədə dəfələrlə fikrimi bildirmişəm və növbəti ildə də həmin verginin qanunsuz elan edilməsi üzrə mübarizəni davam etdirəcəyəm”.

© Renkinq